Historię Adolfa von Henselta można opowiadać na wiele sposobów. Można mówić o amerykańskim śnie, bo Henselt, syn fabrykanta, został nauczycielem dzieci carskich na dworze w Petersburgu i kształtował edukację muzyczną w carskiej Rosji. To także bohater romantyczny, dla którego ukochana zostawiła męża i dzieci, by żyć z nim szczęśliwie aż do jego ostatnich dni. Był również miłośnikiem Fryderyka Chopina i jego twórczości. Utwory Chopina Henselt grywał na carskim dworze, choć muzyka polskiego kompozytora była zakazana na ziemiach zaborów.
Jednak historia, którą warto dziś opowiadać, to historia dumy z naszej małej ojczyzny. Kiedy podróżujemy po świecie w różnych celach i chcemy opowiedzieć cudzoziemcom, skąd jesteśmy, możemy powiedzieć, że mieszkamy w miejscu, które w XIX wieku gościło wybitnych artystów, takich jak Liszt, Wagner czy Hans Christian Andersen, który w Gierałtowie czytał baśń o małej syrence.
– Po pałacu w Gierałtowie nie ma nawet ruin, ale Henselt był nadwornym muzykiem carów, więc nie byłoby w tym nic rewolucyjnego, gdybym nie odkrył, że w pałacu przebywali tak wielcy twórcy jak Schumann, Wagner czy Liszt – mówił na pikniku Leszek Socha. – Co więcej, Andersen nie tylko opisał jedną z pałacowych komnat w jednej ze swoich baśni – odbyło się tu także autorskie czytanie „Małej syrenki”, baśni zekranizowanej przez największe wytwórnie filmowe, w wielu językach i odsłonach. Można sobie wyobrazić, że Wagner i Schumann szukali inspiracji w tym parku. Sam Gierałtów ma znaczenie dla kultury polskiej i europejskiej, ponieważ utwory wspomnianych muzyków są wykonywane w filharmoniach na całym świecie – dodał jeden z organizatorów pikniku.
Pierwszy taki koncert po latach w parku pałacowym w Gierałtowie
Na wydarzenie licznie przybyli mieszkańcy Gierałtowa i gminy Nowogrodziec, a także goście z powiatu, którzy w słoneczną niedzielę 27 września zaplanowali sobie wycieczkę rowerową na to wydarzenie. Gościliśmy łącznie 100 osób, a około 40 zapisało się do Towarzystwa Przyjaciół Gierałtowa, zainicjowanego przez jednego z organizatorów, Leszka Sochę.
Wyjątkowym wydarzeniem był koncert muzyki romantycznej, doskonale skomponowany i poprowadzony przez Dorotę Straburzyńską, nauczycielkę gry na wiolonczeli w Państwowej Szkole Muzycznej I stopnia im. Witolda Lutosławskiego w Bolesławcu oraz w Państwowej Szkole Muzycznej I i II stopnia im. Feliksa Nowowiejskiego w Zgorzelcu. Na koncercie wsystapili:
Wiktoria Orawiec (skrzypce, absolwentka PSM I st. w B-cu), która zagrała Humoreskę op. 101, nr 7 Antoniego Dworzaka. Piotr Orawiec (wiolonczela), uczeń Doroty Straburzyńskiej zaprezentował dwa utwory Fryderyka Chopina Hulankę i Życzenie oraz utwór Zygmunta Noskowskiego W ciemnym lasku.
Alicja Skorupska (fortepian) uczennica Andrzeja Janigi wspaniałe zinterpretowała utwór Reinholda Glière'a W polach. Amelia Dudek (klarnet) uczennica Magdaleny Falewicz-Wesołowskie wykonała utwór Franciszka Schuberta Walc.
Na koniec prawdziwą ucztą muzyczną były utwory w wykonaniu Andrzeja Janigi oraz Doroty Straburzyńskiej. Dzięki nim w parku pałacowym w Gierałtowie po raz pierwszy od 160 lat zabrzmiały utwory Adolfa Von Henselta.
Dorota Straburzyńska (wiolonczela) z akompaniamentem Andrzeja Janigi zagrała Piosenkę Caton Ludomira Różyckiego, Intermezzo Pietro Mascagniego oraz Pieśń wieczorną Stanisława Moniuszki. Następnie Andrzej Janiga (fortepian) wykonał utwór Adolfa von Heselt Walc melancholijny op. 36. Koncert zwieńczył duet fortepianowy: Andrzeja Janigi i Doroty Straburzyńskiej, który wykonał dwa utwory "Chopina północy": Souvenir de Varsovie oraz Polkę.
Zespół folklorystyczny Milikowianki dopełnił muzyczną ucztę
Zespół Milikowianki, zapowiedziany przez Alicję Kopałę, dopełnił muzyczny koncert w Gierałtowie. Połączenie klasycznej muzyki romantycznej z utworami ludowymi okazało się idealne, zważywszy na to, jak romantycy cenili i jak chętnie inspirowali się twórczością ludową. W 2023 roku Milikowianki obchodziły 40-lecie działalności scenicznej. Zespół zdobył liczne nagrody i wyróżnienia na przeglądach oraz festiwalach lokalnych i ponadregionalnych. Jest także współorganizatorem Święta Chleba w Milikowie. Kultywowanie przez Milikowianki tradycji ludowych zostało zauważone i docenione przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, który odznaczył zespół tytułem „Zasłużony dla Kultury Polskiej”.
Zespół wykonał 10 pieśni miłosnych i biesiadnych, co doskonale korespondowało z tematyką pikniku poświęconego muzycznemu geniuszowi Adolfowi von Henseltowi. Licznie zgromadzona publiczność mogła posłuchać m.in. utworów „Nad brzegiem morza”, „Jak się bawią”, „Zachodzi słoneczko”, „Czarne oczka” oraz „Gledam bajnu zoru”.
Podczas pikniku serwowano iście królewski poczęstunek: zupę gulaszową, bigos, pieczone kurczaki, doskonałe ciasto, a także soki, wodę, kawę i herbatę. Wszystko podano na talerzach, przy stołach nakrytych białymi obrusami, stylizowanych na piknik pałacowy. Dla dzieci przygotowano warsztaty plastyczne, podczas których mogły wykonać portret Adolfa von Henselta różnymi technikami. Powstało kilkanaście portretów, które zadowolone ze swojej pracy dzieci zabrały do domu.
Projekt zrealizowała grupa nieformalna w składzie:
- Leszek Socha inicjator Towarzystwa Przyjaciół Gierałtowa, lokalny działacz i miłośnik historii. Wieloletni aktywista z doświadczeniem samorządowca.
- Katarzyna Grzelak ekspertka zespołu ds. rynku pracy, edukacji, kształcenia ustawicznego, aktywnie zaangażowana w życie lokalnej społeczności. Działa na rzecz integracji mieszkańców i rozwoju regionu.
- Grażyna Hanaf historyczka sztuki, dziennikarka istotne.pl oraz organizatorka wydarzeń plenerowych, warsztatów dla młodzieży, sojuszniczka osób LGBTQ+. Członkini stowarzyszenia boleslawianie.eu. Od lat działająca na rzecz promocji regionu, kultury i edukacji.
Zachowaj historię Gierałtowa i zapisz się do Towarzystwo Przyjaciół Gierałtowa: e-mail: leszek.socha1@o2.pl
Projekt pn. „Dziedzictwo kompozytora Henselta w Gierałtowie – piknik integracyjny, koncert muzyki klasycznej oraz inicjacja Towarzystwa Przyjaciół Gierałtowa” został sfinansowany z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego w ramach Programu „Dolnośląskie Małe Granty 2026 – Lokalny impuls od FRW”
