Wojna za wschodnią granicą, rosnące znaczenie infrastruktury krytycznej i zagrożenia hybrydowe sprawiły, że bezpieczeństwo militarne samorządów stało się jednym z ważnych tematów publicznych debat. Bank Gospodarstwa Krajowego w najnowszym raporcie przeanalizował, jak polskie gminy, miasta i powiaty są przygotowane na tego typu kryzysy.
Wśród ocenionych jednostek znalazły się również powiat bolesławiecki oraz gmina miejska Bolesławiec.
Zagrożenie militarne: gdzie jest powiat bolesławiecki?
Z danych BGK wynika, że powiat bolesławiecki nie należy do obszarów najbardziej narażonych na zagrożenia militarne. Kluczowe czynniki, które podnoszą ryzyko w innych częściach kraju – takie jak bliskość wschodniej granicy czy strategiczne znaczenie militarne – w przypadku naszego regionu mają mniejsze znaczenie.
To jednak nie oznacza pełnego bezpieczeństwa. Eksperci BGK podkreślają, że zagrożenia militarne nie ograniczają się wyłącznie do działań zbrojnych, ale obejmują również:
- cyberataki,
- sabotaż infrastruktury krytycznej,
- dezinformację,
- presję migracyjną w sytuacjach kryzysowych.
W tych obszarach odporność samorządu zaczyna mieć kluczowe znaczenie.
Odporność: mocniejsze strony regionu
Jeśli chodzi o zdolność reagowania i radzenia sobie w sytuacjach kryzysowych, powiat bolesławiecki plasuje się w okolicach średniej krajowej. Najlepiej oceniane są elementy związane z:
- funkcjonowaniem podstawowej infrastruktury,
- dostępnością służb ratunkowych,
- zapleczem społecznym i instytucjonalnym.
BGK zwraca uwagę, że w przypadku zagrożeń militarnych największą rolę odgrywa wymiar infrastrukturalny i społeczny – czyli to, czy samorząd ma sprawne służby, zaplecze logistyczne i mieszkańców gotowych do współpracy w sytuacji kryzysowej.
Bolesławiec: miasto lepiej przygotowane niż przeciętna
Na tle powiatu miasto Bolesławiec wypada nieco lepiej, szczególnie pod względem odporności. Wynika to m.in. z:
- większej koncentracji infrastruktury,
- lepszego dostępu do ochrony zdrowia,
- wyższej aktywności instytucji publicznych.
Jednocześnie raport pokazuje, że miasta – w tym Bolesławiec – są bardziej wrażliwe na skutki kryzysów, ponieważ skupiają większą liczbę mieszkańców i kluczowych usług. W przypadku zagrożeń militarnych oznacza to, że sprawna organizacja i zarządzanie kryzysowe mają tu szczególne znaczenie.
Nie ranking, ale sygnał ostrzegawczy
Autorzy raportu wyraźnie podkreślają, że nie jest to ranking „bezpiecznych i niebezpiecznych” samorządów. Indeksy mają pomóc odpowiedzieć na pytanie:
czy dany samorząd, w razie kryzysu – także o charakterze militarnym – będzie w stanie sprawnie zareagować i szybko się odbudować.
Dla powiatu bolesławieckiego i miasta Bolesławiec wnioski są raczej uspokajające, ale jednocześnie pokazują, że odporność nie jest dana raz na zawsze. Wymaga ciągłych inwestycji – nie tylko w infrastrukturę, ale też w ludzi, informację i współpracę instytucji.