Sklejka powstaje z cienkich warstw drewna, czyli fornirów, które są ze sobą klejone. Poszczególne warstwy układa się zazwyczaj tak, aby kierunek włókien w sąsiednich arkuszach był do siebie prostopadły. Taka budowa zwiększa stabilność materiału i sprawia, że jest on bardziej odporny na odkształcenia niż pojedyncza deska o podobnej grubości.
– To właśnie warstwowa budowa odpowiada za jedną z najważniejszych zalet sklejki. Materiał dobrze znosi obciążenia, a jednocześnie daje się stosunkowo łatwo ciąć, wiercić czy frezować. Dlatego znajduje zastosowanie zarówno na budowie, jak i w warsztacie stolarskim – wyjaśnia ekspertka.
Sklejka niejedno ma zastosowanie
W budownictwie sklejka wykorzystywana jest między innymi jako materiał na poszycia ścian i sufitów, podkłady pod podłogi, elementy ścianek działowych czy różnego rodzaju konstrukcje pomocnicze. Odpowiednio dobrane odmiany mogą być również stosowane przy wykonywaniu szalunków oraz w miejscach narażonych na podwyższoną wilgotność.
Duże znaczenie ma jednak dobór właściwego rodzaju materiału. Nie każda sklejka przeznaczona jest do tych samych warunków.
– Do pomieszczeń suchych można wykorzystywać odmiany suchotrwałe. Jeżeli materiał będzie narażony na wilgoć albo ma pracować na zewnątrz, trzeba wybrać sklejkę o odpowiednich parametrach odporności na wodę. Sam wygląd płyty nie wystarczy, trzeba sprawdzić jej przeznaczenie i sposób klejenia – zaznacza ekspertka.
Przy wyborze materiału warto więc zwrócić uwagę nie tylko na jego grubość i wymiary. Dostępna na rynku płyta sklejka występuje w wielu wariantach: od cienkich arkuszy wykorzystywanych do lekkich prac i dekoracji po grubsze płyty przeznaczone do bardziej wymagających zastosowań konstrukcyjnych.
Popularny materiał w stolarstwie i meblarstwie
Sklejkę od lat chętnie wykorzystują także stolarze. Można z niej wykonywać korpusy mebli, półki, szafki, regały, elementy zabudowy, blaty pomocnicze czy konstrukcje mebli wykonywanych na zamówienie.
Jej zaletą jest również wygląd. Krawędź sklejki tworzą widoczne warstwy drewna, dlatego w nowoczesnych wnętrzach często pozostawia się ją celowo odsłoniętą. Powierzchnię można natomiast szlifować, lakierować, malować albo zabezpieczać olejem.
– Sklejka dobrze sprawdza się tam, gdzie materiał konstrukcyjny ma jednocześnie pozostać widoczny. Projektanci wykorzystują jej naturalną strukturę nie tylko w meblach, ale również w zabudowach ściennych czy elementach dekoracyjnych – mówi ekspertka.
Materiał można także łączyć z metalem, szkłem czy innymi tworzywami. Jest podatny na obróbkę, dlatego wykorzystuje się go zarówno przy produkcji seryjnej, jak i podczas wykonywania pojedynczych elementów na wymiar.
Grubość trzeba dobrać do zadania
Jednym z najczęstszych błędów jest wybór płyty wyłącznie na podstawie ceny. Tymczasem grubość sklejki powinna być uzależniona od tego, jakie obciążenia będzie przenosił gotowy element.
Cienkie arkusze mogą być odpowiednie do dekoracji, lekkich obudów czy elementów modelarskich. Przy półkach, zabudowach albo elementach konstrukcyjnych zazwyczaj potrzebny jest materiał grubszy i sztywniejszy. Oferta rynkowa obejmuje szeroki zakres grubości, od kilku do kilkudziesięciu milimetrów.
– Innej sklejki potrzebujemy na tylną ściankę lekkiego mebla, a innej na półkę, podest czy element podłogi. Warto uwzględnić rozpiętość elementu, sposób jego podparcia oraz przewidywane obciążenie – podkreśla ekspertka.
Znaczenie ma też rodzaj drewna. Spotykane są między innymi sklejki brzozowe, olchowe oraz iglaste. Poszczególne odmiany różnią się masą, twardością, wyglądem i parametrami użytkowymi.
Ważna jest również jakość powierzchni
Przy elementach, które mają pozostać widoczne, istotna jest klasa powierzchni sklejki. Jeśli płyta będzie wykorzystywana wyłącznie konstrukcyjnie i później zostanie zakryta, wygląd zewnętrznych warstw ma zwykle mniejsze znaczenie.
Inaczej jest w przypadku mebli, półek czy dekoracyjnych paneli ściennych. W takich zastosowaniach warto wybierać materiał o lepszej jakości powierzchni, z mniejszą liczbą widocznych wad i uzupełnień.
Sklejka może być również szlifowana lub nieszlifowana. Wariant szlifowany ułatwia późniejsze wykańczanie powierzchni, szczególnie jeżeli materiał ma być lakierowany lub wykorzystany jako widoczny element wyposażenia.
Uniwersalny materiał, ale nie do wszystkiego
Duża liczba zastosowań nie oznacza, że każda sklejka nadaje się do każdego zadania. Przed zakupem trzeba określić warunki, w jakich materiał będzie pracował, wymagany poziom wytrzymałości, grubość, jakość powierzchni oraz odporność na wilgoć.
Dobrze dobrana sklejka może jednak służyć przez wiele lat. To właśnie połączenie wytrzymałości, niewielkiej w porównaniu z litym drewnem podatności na odkształcenia oraz łatwej obróbki sprawia, że materiał pozostaje popularny zarówno w budownictwie, jak i w stolarstwie.