Izba Pamięci ma powstać w MDK

Izba Pamięci ma powstać w MDK
fot. Krzysztof Gwizdała Młodzieżowy Dom Kultury wystąpił do Rady Pamięci Walk i Męczeństwa w Warszawie z prośbą o pomoc finansową w utworzeniu Izby Pamięci.
istotne.pl starostwo, mdk, ipn, pamięci, izba

Pomysł utworzenia Izby Pamięci w kazamatach bolesławieckiego domu kultury zrodził się, gdy pracownicy Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu natrafili w pobliżu MDK na szczątki ludzkie.

Aby ocalić od zapomnienia miejsce prześladowań i męczeństwa mieszkańców naszego powiatu, starosta Cezary Przybylski, po rozmowie z Krzysztofem Szwagrzykiem z IPN-u, postanowił utworzyć w piwnicach domu kultury Izbę Pamięci. Kazamaty obecnego MDK kryją wiele tajemnic. W czasie II wojny światowej znajdowała się tam siedziba gestapo, a po wojnie – do ok. 1950 r. – Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego. Znakomicie zachowane napisy na ścianach, daty, rysunki, imiona i nazwiska wydają się potwierdzać, że w piwnicach osadzano więźniów politycznych, członków antykomunistycznego ruchu oporu.

fot. Gerard Augustyn
Krzysztof Szwagrzyk opowiada o celach w kazamatach MDK-uKrzysztof Szwagrzyk opowiada o celach w kazamatach MDK-ufot. Gerard Augustyn

W piwnicach obecnego domu kultury nie przeprowadzono żadnych remontów, które mogłyby zatrzeć ślady przeszłości. Nadal znajdują się tam metalowe drzwi z numerami cel, kraty w oknach czy łaźnia dla więźniów. Jak napisał Krzysztof Szwagrzyk: „zarówno stan zachowania piwnic aresztu, jak i skala odkrycia – pozwalają na stwierdzenie, że budynek przy ulicy Grunwaldzkiej 5 należy do unikatowych pod tym względem na terenie całego Dolnego Śląska i Opolszczyzny”.

Cela nr 10Cela nr 10fot. Gerard Augustyn
Klaustrofobiczny korytarzKlaustrofobiczny korytarzfot. Gerard Augustyn

Cezary Przybylski koncepcją budowy Izby Pamięci chce zainteresować organizacje kombatanckie, harcerskie. Starosta liczy również, że w przedsięwzięciu wezmą udział historycy.

We wniosku do Andrzeja Przewoźnika, sekretarza Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, dyrektor MDK Ewa Lijewska zwróciła się o wsparcie finansowe w wysokości 80 tys. złotych. Dzięki tym środkom planuje się m.in.:

  • remont klatki schodowej prowadzącej do Izby Pamięci
  • osuszenie i oczyszczenie piaskowca
  • wykonanie instalacji nawiewno-wywiewnej
  • przygotowanie ekspozycji oraz zakup odpowiedniego wyposażenia
  • zabezpieczenie śladów, a w szczególności napisów na ścianach, szklanymi płytami
  • oświetlenie cel i korytarza
  • wykonanie tablicy pamiątkowej.

Wniosek został bogato udokumentowany m.in. opinią wrocławskiego IPN-u, licznymi zdjęciami oraz artykułami zmieszczonymi w prasie.

Autoportret jednego z przetrzymywanych?Autoportret jednego z przetrzymywanych?fot. Gerard Augustyn
Wydrapana data uwięzienia?Wydrapana data uwięzienia?fot. Gerard Augustyn

(informacja Starostwo Powiatowe/GA)